ଦେଶରେ ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼ (Inflation) ବଢ଼ିବା ସହ ଆର୍ଥିକ ବିକାଶ ହାର (Growth outlook) କମିବା ନେଇ ଆକଳନ କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭାରତର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ସୁଧହାରକୁ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରଖିଛି। ଏହା ସହିତ, ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଏବଂ ଭାରତୀୟ ମୁଦ୍ରା ‘ଟଙ୍କା’ (Rupee) ଉପରେ ପଡ଼ୁଥିବା ଚାପକୁ କମାଇବା ପାଇଁ ଆରବିଆଇ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜିକୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ୟାକେଜ୍ ଘୋଷଣା କରିଛି।

​ମୁଖ୍ୟ ବିନ୍ଦୁଗୁଡ଼ିକ:

• ​ରେପୋ ରେଟ୍ (Repo Rate) ସ୍ଥିର: ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର ୬ ଜଣିଆ ମୌଦ୍ରିକ ନୀତି କମିଟି (MPC) ରେପୋ ରେଟ୍‌କୁ ୫.୨୫% ରେ ସ୍ଥିର ରଖିଛନ୍ତି। ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ସଙ୍କଟ (Geopolitical risks), ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ବାଧା (Supply-chain disruptions) ଏବଂ ପାଣିପାଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅନିଶ୍ଚିତତାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି।

• ​ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ପାଇଁ ନିୟମ କୋହଳ: ଆରବିଆଇ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ମିଶି ବିଦେଶୀ ନିବେଶକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସରକାରୀ ସିକ୍ୟୁରିଟିଜ୍ (Government Securities) ରେ ବିନିଯୋଗର ସୁଯୋଗକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇଛନ୍ତି। ଫରେନ୍ ପୋର୍ଟଫୋଲିଓ ଇନଭେଷ୍ଟର୍ସ (FPIs) ଙ୍କ ପାଇଁ ନିବେଶ ନିୟମକୁ ସହଜ କରାଯାଇଛି।

• ​ଟ୍ୟାକ୍ସ ଛାଡ଼ର ସୁବିଧା: ବିଦେଶୀ ନିବେଶକମାନଙ୍କୁ ସରକାରୀ ବଣ୍ଡ୍ (Sovereign bonds) ରେ ନିବେଶ ଉପରେ ଟ୍ୟାକ୍ସ ବା କର ଛାଡ଼ର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଯୋଗୁଁ ଭାରତକୁ ପ୍ରାୟ ୩୫ ରୁ ୪୫ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜି ଆସିପାରେ।

​ଏହା ଦ୍ୱାରା ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ କଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?

​୧. EMI ସ୍ଥିର ରହିବ: ରେପୋ ରେଟ୍‌ରେ କୌଣସି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇନଥିବାରୁ ଆପଣଙ୍କର ହୋମ୍ ଲୋନ୍, କାର୍ ଲୋନ୍ କିମ୍ବା ପର୍ସନାଲ୍ ଲୋନ୍‌ର EMI (ମାସିକ କିସ୍ତି) ଏବେ ବଢ଼ିବ ନାହିଁ କି କମିବ ନାହିଁ।

​୨. ଟଙ୍କାର ସ୍ଥିତି ମଜବୁତ ହେବ: ବିଦେଶୀ ଟଙ୍କା (ଡଲାର) ଭାରତୀୟ ବଜାରକୁ ଆସିବା ଦ୍ୱାରା ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଭାରତୀୟ ଟଙ୍କାର ସ୍ଥିତି ମଜବୁତ ହେବ, ଯାହା ଦେଶର ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ଭଲ ସଙ୍କେତ।

​ରେପୋ ରେଟ୍ (Repo Rate) କଣ?

​ରେପୋ ରେଟ୍ ହେଉଛି ସେହି ସୁଧହାର, ଯେଉଁ ଦରରେ ଦେଶର ବାଣିଜ୍ୟିକ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ (ଯେପରିକି SBI, HDFC, ICICI) ଆରବିଆଇ (RBI) ଠାରୁ ସ୍ୱଳ୍ପ ଅବଧି ପାଇଁ ଋଣ ନେଇଥାନ୍ତି। ଯଦି ରେପୋ ରେଟ୍ କମେ, ତେବେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଲୋନ୍ ଶସ୍ତା ହୁଏ ଏବଂ ଯଦି ଏହା ବଢ଼େ, ତେବେ ଲୋନ୍ ମହଙ୍ଗା ହୋଇଥାଏ।

​ଆରବିଆଇର ଏହି ଆଭିମୁଖ୍ୟରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଜଣାପଡ଼ୁଛି ଯେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବେ କେବଳ ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ସମସ୍ୟା ମଧ୍ୟରେ ଭାରତୀୟ ବଜାରର ସ୍ଥିରତା ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ଅଧିକ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେଉଛି।