ବ୍ୟାଙ୍କ ଲକର୍ରେ ଆପଣଙ୍କ ସୁନା କେତେ ସୁରକ୍ଷିତ? ଜାଣନ୍ତୁ RBI ନିୟମ, କ୍ଷତିପୂରଣ ଏବଂ ବୀମା ବିଷୟରେ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଯଦି ଆପଣ ନିଜର ସୁନା ଗହଣାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ପାଇଁ ବ୍ୟାଙ୍କ ଲକର୍ (Bank Locker) ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ଖବରଟି ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ସୁନା ଦର କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ବେଳେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଲକର୍ରେ ରଖାଯାଇଥିବା ସାମଗ୍ରୀର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ କ୍ଷତିପୂରଣ ନିୟମ ବିଷୟରେ ଜାଣିବା ଜରୁରୀ।RBI ର କ୍ଷତିପୂରଣ ନିୟମ: ୧୦୦ ଗୁଣା ରିଫଣ୍ଡ୍ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (RBI) ର ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ ଲକର୍ରେ ରଖାଯାଇଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ପାଇଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦାୟୀ ରୁହନ୍ତି ନାହିଁ।କ୍ଷତିପୂରଣ ସୀମା: ଯଦି ବ୍ୟାଙ୍କ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଧୋକାଧାଡ଼ି (Fraud), ନିଆଁ ଲାଗିବା କିମ୍ବା କୋଠା ଭୁଶୁଡ଼ିବା ଭଳି ଘଟଣାରେ ଆପଣଙ୍କ ସାମଗ୍ରୀ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ତେବେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆପଣଙ୍କୁ ବାର୍ଷିକ ଲକର୍ ଭଡ଼ାର ୧୦୦ ଗୁଣା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷତିପୂରଣ ଦେବାକୁ ବାଧ୍ୟ।ଉଦାହରଣ: ଯଦି ଆପଣ ବାର୍ଷିକ ₹୨,୦୦୦ ଭଡ଼ା ଦେଉଛନ୍ତି, ତେବେ ବ୍ୟାଙ୍କର ସର୍ବାଧିକ ଦାୟିତ୍ୱ ମାତ୍ର ₹୨ ଲକ୍ଷ ହେବ। ସୁନାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୂଲ୍ୟ ଦେଖିଲେ ଏହି କ୍ଷତିପୂରଣ ରାଶି ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ।କେଉଁ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଦାୟୀ ନୁହେଁ?ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଯଥା— ଭୂକମ୍ପ, ବନ୍ୟା, ବଜ୍ରପାତ କିମ୍ବା ଯଦି ଗ୍ରାହକଙ୍କ ନିଜ ଅବହେଳା ଯୋଗୁଁ କୌଣସି କ୍ଷତି ହୁଏ, ତେବେ ବ୍ୟାଙ୍କ କୌଣସି ପ୍ରକାର କ୍ଷତିପୂରଣ ଦେବ ନାହିଁ।ଅଧିକ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ କଣ କରିବେ?୧. ପୃଥକ ବୀମା (Jewellery Insurance): ଲକର୍ ଭଡ଼ା ଦେଇ ଆପଣ କେବଳ ସ୍ଥାନ ପାଉଛନ୍ତି, ସୁରକ୍ଷାର ଗ୍ୟାରେଣ୍ଟି ନୁହେଁ। ତେଣୁ ମୂଲ୍ୟବାନ ଗହଣା ପାଇଁ ଏକ ଅଲଗା ବୀମା ପଲିସି ନେବା ସବୁଠାରୁ ଭଲ ବିକଳ୍ପ। ଅନେକ ବୀମା କମ୍ପାନୀ ‘ଲକର୍ ପ୍ରୋଟେକ୍ସନ୍’ ପଲିସି ପ୍ରଦାନ କରୁଛନ୍ତି।୨. ଗୋଲ୍ଡ ଓଭରଡ୍ରାଫ୍ଟ (Gold OD): ଏହା ଏକ ବିକଳ୍ପ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯେଉଁଠାରେ ଆପଣ ସୁନାକୁ ବ୍ୟାଙ୍କ ପାଖରେ ବନ୍ଧକ ରଖି ଋଣ ସୁବିଧା ନେଇପାରିବେ। ଏଠାରେ ସୁନାର ସୁରକ୍ଷା ଦାୟିତ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କର ରହିଥାଏ ଏବଂ କ୍ଷତି ହେଲେ ବଜାର ମୂଲ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ କ୍ଷତିପୂରଣ ମିଳିଥାଏ।୩. ନିୟମିତ ତଦାରଖ: ବର୍ଷକୁ ଅନ୍ତତଃ ଥରେ ଲକର୍ ଅପରେଟ୍ କରନ୍ତୁ। ଯଦି ଦୀର୍ଘ ସମୟ (୭ ବର୍ଷ) ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲକର୍ ବ୍ୟବହାର ନହୁଏ, ତେବେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏହାକୁ ଭାଙ୍ଗିବାର ଅଧିକାର ରଖିଥାଏ।ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଦଲିଲ:ଲକର୍ ନେବା ସମୟରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ହୋଇଥିବା ଚୁକ୍ତିପତ୍ରର (Locker Agreement) ଏକ ନକଲ ନିଜ ପାଖରେ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତୁ। ଏଥିରେ ବ୍ୟାଙ୍କର ଦାୟିତ୍ୱ ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ଅଧିକାର ବିଷୟରେ ସବିଶେଷ ସୂଚନା ରହିଥାଏ।ଆପଣ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟାଙ୍କର ଲକର୍ ଭଡ଼ା କିମ୍ବା ବୀମା କମ୍ପାନୀର ପ୍ଲାନ୍ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି କି? ସାଧାରଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ପରେ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଅଧିକ ସୂଚନା ଦେଇପାରିବି।
