ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟ ବିରୋଧରେ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସର ଐତିହାସିକ ସଫଳତା
୧,୩୪୬ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ଗଞ୍ଜେଇ, ଜବତ
୪୧.୭ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର ଓ ୧୦.୧୭ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର କଫ ସିରପ ଜବତ
୨୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର 1862 ଲିଟର ଗଞ୍ଜେଇ ତେଲ ଜବତ
୬୫୪ ଜଣ ଆନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ନିଶା ବେପାରୀ ଗିରଫ
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ନିଶାମୁକ୍ତ ଭାରତ ଆହ୍ଵାନ ତଥା କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହଙ୍କ 15 ସୂତ୍ରୀ ମାର୍ଗଦର୍ଶୀକାକୁ ଆଧାର କରି ସାରା ଦେଶରେ ନିଶା ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନ ଜାରି ରହିଛି । ଏହା ସହ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀଙ୍କ ବଳିଷ୍ଠ ନେତୃତ୍ଵରେ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନରେ ଐତିହାସିକ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି।
ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, 01.01.2025 ଠାରୁ 28 ଫେବୃୟାରୀ 2026 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନରେ ଅଭୂତପୂର୍ବ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ଏହି ସମୟସୀମାରେ ପ୍ରାୟ ୧,୪୪୪ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ଗଞ୍ଜେଇ ଚାଷକୁ ଧ୍ଵଂସ କରାଯିବା ସହିତ, ୧,୩୪୬ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ଗଞ୍ଜେଇ, ୨୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର 1,862 ଲିଟର ଗଞ୍ଜେଇ ତେଲ, 41.7 କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର ଏବଂ 10.17 କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର କଫ ସିରପ ଜବତ କରାଯାଇଛି। ଏହା ସହିତ, 654 ଜଣ ଆନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ନିଶା ବେପାରୀଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିବାରେ ପୋଲିସ ସଫଳ ହୋଇଛି। ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସର ସୁନିୟୋଜିତ ଓ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ରଣନୀତିର ଫଳସ୍ୱରୂପ ରାଜ୍ୟରେ ନିଶା ମାଫିଆ ନେଟୱର୍କକୁ ଧ୍ୱଂସ କରାଯାଇଛି ବୋଲି ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ପୋଲିସ ଭବନ ଠାରେ ଆୟୋଜିତ ଏକ ସାମ୍ବାଦିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଡିଜିପି ଯୋଗେଶ ବାହାଦୁର ଖୁରାନିଆ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ।
ରାଜ୍ୟରେ ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟ ବିରୋଧରେ କଠୋର ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପାଇଁ ଓଡିଶା ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ଏକ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ଅଭିଯାନ ରାଜ୍ୟବ୍ୟାପୀ ୧ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରାଯିବ। ଆଗାମୀ ୩ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ରାଜ୍ୟରୁ ଗଞ୍ଜେଇ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁଳୋତ୍ପାଟନ କରିବା ହେଉଛି ଆମର ଲକ୍ଷ୍ୟ ବୋଲି ଡିଜିପି କହିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟରେ ଗଞ୍ଜେଇ ଚାଷ ଓ ଚୋରାଚାଲାଣ ମୁଖ୍ୟତଃ ନକ୍ସଲ ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଥିବା ବେଳେ ନକ୍ସଲମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ସହଜ ରୋଜଗାରର ମାଧ୍ୟମ ହୋଇଥିଲା। ଘନ ଜଙ୍ଗଲ ଅଞ୍ଚଳରେ ବେଆଇନ ଗଞ୍ଜେଇ ଚାଷ କରି ଅସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ଜାରି ରଖୁଥିଲେ। ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସର ନିରନ୍ତର ଏବଂ ଦୃଢ଼ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ଫଳସ୍ୱରୂପ, ଯେଉଁ ନକ୍ସଲ ଗୋଷ୍ଠୀ ଏକଦା 12ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଏବେ ମାତ୍ର 2-3 ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ ସୀମିତ ଅଛନ୍ତି । ପୋଲିସର ଦୃଢ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଯୋଗୁଁ ଗଜପତି, ରାୟଗଡ଼ା ଓ କୋରାପୁଟ ଭଳି ଜିଲ୍ଲାରେ ଗଞ୍ଜେଇ ଚାଷ 50 % ହ୍ରାସ ପାଇଛି।
1 ଜାନୁୟାରୀ 2025 ଠାରୁ 2026 ଫେବୃୟାରୀ 28 ମଧ୍ୟରେ ସାରା ରାଜ୍ୟରେ ରେକର୍ଡ ସଂଖ୍ୟକ ମୋଟ 48,160 ଏକର ଜମିରେ ହୋଇଥିବା ବେଆଇନ ଗଞ୍ଜେଇ ଚାଷକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି, ଯାହାର ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ 1,444 କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ। 2025 ମସିହାରେ 670 ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 7 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯିବା ସହ 29,493 ଏକର ନଷ୍ଟ ଏବଂ 2026 ମସିହା ଫେବୃୟାରୀ 28 ତାରିଖ ମଧ୍ୟରେ 357 ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 28 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯିବା ସହ 18,667 ଏକର ଗଞ୍ଜେଇ ଚାଷକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ନଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି । ସେହିପରି ସାରା ରାଜ୍ୟରେ 2,69,166 କେଜି ଗଞ୍ଜେଇ ଜବତ କରାଯାଇଛି, ଯାହାର ବଜାର ମୂଲ୍ୟ 1346 କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ହେବ । 2025 ମସିହାରେ 1389 ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 1991 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯିବା ସହ 1,95,130 କେଜି ଗଞ୍ଜେଇ ଜବତ କରାଯାଇଥିଲା । 2026 ମସିହା ଫେବୃୟାରୀ 28 ତାରିଖ ମଧ୍ୟରେ 217 ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 343 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯିବା ସହ 74,036 କେଜି ଗଞ୍ଜେଇ ଜବତ କରାଯାଇଛି ।
ଏତଦବ୍ୟତୀତ ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର କାରବାରକୁ ରୋକିବାକୁ ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଚଢଉ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟ ସୀମା ମଧ୍ୟରେ 20 କେଜି 690 ଗ୍ରାମ ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର (ଯାହାର ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ 41.7 କୋଟିରୁ ଅଧିକ) ଜବତ କରାଯାଇଛି। ମୋଟ 445 ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 910 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଛି। 2025 ମସିହାରେ 352 ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 719 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିବା ସହ 18 କେଜି ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର ଜବତ କରାଯାଇଥିଲା । 2026 ମସିହା ଫେବୃୟାରୀ 28 ତାରିଖ ମଧ୍ୟରେ 93ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 191 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯିବା ସହ 2 କେଜି 690 ଗ୍ରାମ ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର ଜବତ କରାଯାଇଛି । ସେହିପରି କଫ୍ ସିରପ୍ କାରବାର ରୋକିବା ପାଇଁ ପୋଲିସ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଚଢଉ କରିଥିଲା । 1,01,755 ବୋତଲ କଫ ସିରପ ଜବତ କରିବା ସହ 236 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିଛି। 2025 ମସିହାରେ 69 ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 203 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିବା ସହ 78,969 ବୋତଲ କଫ ସିରପ ଜବତ କରାଯାଇଥିଲା । 2026 ମସିହା ଫେବୃୟାରୀ 28 ତାରିଖ ମଧ୍ୟରେ 10 ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 33 ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯିବା ସହ 22,786 ବୋତଲ କଫ ସିରପ ଜବତ କରାଯାଇଛି ।
ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, କିଛି ଦିନ ତଳେ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା ପୋଲିସ ଗଞ୍ଜେଇ ତେଲ (Hashish Oil)ର ପ୍ରସ୍ତୁତିକରଣର ଏକ ୟୁନିଟ୍ ଉପରେ ଚଢଉ କରି 1800 ଲିଟରରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ ଗଞ୍ଜେଇ ତେଲ ଜବତ କରିଥିଲା । ଯାହାର ବଜାର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ 200 କୋଟି ଟଙ୍କା ହେବ ଓ 1000 କିଗ୍ରାରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ ଗଞ୍ଜେଇ (ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୫ କୋଟି) କୁ ଜବତ କରାଯାଇଥିଲା । ଉକ୍ତ ୟୁନିଟ୍ କୁ ଧ୍ୱଂସ କରାଯିବା ସହ କେରଳ ରାଜ୍ୟର 4 ଜଣ ଅପରାଧୀଙ୍କ ସହ ଓଡ଼ିଶାର 3 ଜଣ ଅପରାଧୀଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା ।
୨୦୨୫ ମସିହାରେ ୬୦ ଲିଟର ଗଞ୍ଜେଇ ତେଲ ଜବତ କରିବା ସହ ୧୧ ଜଣ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା । ସେହିପରି ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରିବାରେ ପୋଲିସ ଦୃଢ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ବିଗତ 2 ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ 634 ମାମଲାରେ ଜବତ ହୋଇଥିବା 67 ଟନ ଗଞ୍ଜେଇକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ନଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି। ସେହିପରି 3ଟି ମାମଲାରେ ଜବତ ହୋଇଥିବା 1,016 ଗ୍ରାମ ଅଧିକ ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର ନଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି। ସେପ୍ଟେମ୍ବର 2025ରେ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ପରିଚାଳିତ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅଭିଯାନ “ପ୍ରହାର” ଅଧୀନରେ 339 ଟି ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇ 487 ଜଣ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଛି। ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ 12,736 କେଜି ଗଞ୍ଜେଇ, 2,185 ଗ୍ରାମ ବ୍ରାଉନ ସୁଗାର ଏବଂ 5,468 ବୋତଲ କଫ ସିରପ ଜବତ କରାଯାଇଛି। ଏଥିସହିତ ନିଶା ବେପାରୀଙ୍କ ଅର୍ଥନୈତିକ ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗିବା ପାଇଁ 10 କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ପତ୍ତି ବ୍ୟାଜପ୍ତି କରାଯାଇଛି। STF ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ K-9 ସ୍ନାଇଫର ଶ୍ଵାନଙ୍କ ସହାୟତାରେ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରମୁଖ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ଓ ବସଷ୍ଟାଣ୍ଡ ଗୁଡ଼ିକରେ କଡ଼ା ନଜର ରଖାଯାଇଛି।
ଦଣ୍ଡବିଧାନ ସହିତ ସଚେତନତା ଓ ସଂସ୍କାର ଉପରେ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛି। ଓଡ଼ିଶାରେ ବର୍ତ୍ତମାନ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ଅନୁଦାନରେ 29 ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ 41 ଗୋଟି ଓ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ଅନୁଦାନରେ 11ଗୋଟି ନିଶା ନିବାରଣ କେନ୍ଦ୍ର , ମୋଟ 52ଟି ନିଶା ନିବାରଣ କେନ୍ଦ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ପରିଚାଳିତ ନିଶା ନିବାରଣ କେନ୍ଦ୍ରରେ 15 ଜଣ ଓ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ପରିଚାଳିତ କେନ୍ଦ୍ରରେ 30 ଜଣ ଲେଖାଁଏ ନିଶାସକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମାଗଣାରେ ଏକମାସ ପର୍ଯନ୍ତ ରହିବା, ଖାଇବା, ଚିକିତ୍ସା ସହିତ ବୈଷୟିକ ତାଲିମ ଦିଆଯାଉଅଛି । ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ 19,395 ଜଣ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଶାରୁ ନିବୃତ ହୋଇ ସମାଜର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ରୋତରେ ସାମିଲ ହୋଇଛନ୍ତି ।
ରାଜ୍ୟବାସୀଙ୍କୁ ନିଶାମୁକ୍ତ ରଖିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍କୁଲ, କଲେଜ ଓ ସର୍ବସାଧାରଣ ସ୍ଥାନରେ ବ୍ୟାପକ ସଚେତନତା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଜାରି ରହିଛି। ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ରାଜ୍ୟବାସୀଙ୍କୁ ନିଶାମୁକ୍ତ ସମାଜ ଗଠନରେ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରୁଛି। ନିଶା କାରବାର ସମ୍ପର୍କିତ କୌଣସି ସୂଚନା ଥିଲେ ନିକଟସ୍ଥ ପୋଲିସ ଷ୍ଟେସନ କିମ୍ବା ହେଲ୍ପଲାଇନ ନମ୍ବରରେ ଜଣାଇବାକୁ ଆହ୍ୱାନ ଦିଆଯାଇଛି।
ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଅଭ୍ୟାସଗତ ନିଶା ବ୍ୟବସାୟୀମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ କଠୋର ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ କାର୍ଯାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି । ନିଶା ବ୍ୟବସାୟୀମାନଙ୍କ ଅର୍ଥନୈତିକ ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭାଙ୍ଗିବାକୁ NSA ଭଳି (PITNDPS Act ର ଧାରା–୩) ୧୯୮୮ ଅନୁଯାୟୀ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଉଛି । ଏହି କ୍ରମରେ ମୋଟ ୧୬ଟି ପ୍ରସ୍ତାବ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ନିକଟକୁ ପଠାଯାଇଛି। ଏଥିରୁ PITNDPS Act ର ଧାରା–୩) ୧୯୮୮ ଅନୁଯାୟୀ ୨ଟି ମାମଲାରେ ଦୁଇଜଣ ନିଶା ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ କାର୍ଯାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି । ଉଭୟ ଏବେ ଜେଲରେ ଅଛନ୍ତି ।
