ସଂକ୍ଷେପରେ କହିଲେ, ବ୍ୟସ୍ତ ହେବାର କୌଣସି ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। ଏହା ଦେଶରେ ନଗଦ ଟଙ୍କାର ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ହୋଇନାହିଁ, ବରଂ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ ଏଟିଏମ୍ ଅପରେଟରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଟଙ୍କା ପହଞ୍ଚାଇବା ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଥିବା କିଛି ବାଧା ଯୋଗୁଁ ସାମୟିକ ଭାବେ ଦେଖାଦେଇଛି।
ବଜାରରେ ଟଙ୍କା ଅଛି, କିନ୍ତୁ ATM କାହିଁକି ଖାଲି?
ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (RBI) ର ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, ବଜାରରେ ଚଳନ ହେଉଥିବା ମୋଟ ନଗଦ ଅର୍ଥ (Currency in Circulation) ରେକର୍ଡ ₹୪୨.୫୪ ଲକ୍ଷ କୋଟିରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ତଥାପି ଏଟିଏମ୍ ଗୁଡ଼ିକରେ ଟଙ୍କା ନରହିବାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
- କମ୍ ନଗଦ ଯୋଗାଣ (Low Cash Replenishment): କନଫେଡେରେସନ ଅଫ୍ ଏଟିଏମ୍ ଇଣ୍ଡଷ୍ଟ୍ରି (CATMi) ଅନୁସାରେ, ଏଟିଏମ୍ ଅପରେଟରମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ଆବଶ୍ୟକତା ମୁତାବକ ପୂରା ଟଙ୍କା ମିଳୁନାହିଁ। ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ମାତ୍ର ୬୪% ଏବଂ ଏପ୍ରିଲ୍ ମାସରେ କେବଳ ୫୭% ନଗଦ ଟଙ୍କା ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷରୁ ଏଟିଏମ୍ ଅପରେଟରଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
- ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଏବଂ ମୂଲ୍ୟ ବିବାଦ: ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ ଏଟିଏମ୍ ପରିଚାଳନା କରୁଥିବା କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଟଙ୍କା ପରିବହନ ଏବଂ ସେବା ଶୁଳ୍କ (Service Charges) କୁ ନେଇ କିଛି ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସମସ୍ୟା ରହିଛି, ଯାହା ଯୋଗୁଁ ମେସିନଗୁଡ଼ିକରେ ଠିକ୍ ସମୟରେ ଟଙ୍କା ଭର୍ତ୍ତି କରାଯାଇପାରୁ ନାହିଁ।
- ନଗଦ ଟଙ୍କା ଜମା ହେବା କମିଛି: ଲୋକମାନେ ଡିଜିଟାଲ୍ ପେମେଣ୍ଟ (UPI) ର ବହୁଳ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବାରୁ, ବ୍ୟାଙ୍କରେ ସିଧାସଳଖ ନଗଦ ଟଙ୍କା ଜମା କରିବା ପରିମାଣ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ଏହାଫଳରେ ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଶାଖାଗୁଡ଼ିକ ପାଖରେ ଏଟିଏମ୍କୁ ଦେବା ପାଇଁ ତତ୍କାଳ ନଗଦ ଟଙ୍କାର ଅଭାବ ରହୁଛି।
ଆପଣଙ୍କୁ କଣ କରିବାକୁ ହେବ?
ଯଦିଓ କିଛି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏଟିଏମ୍ ଗୁଡ଼ିକ ଖାଲି ରହିପାରେ, ଭାରତର ବୃହତ ଡିଜିଟାଲ୍ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଯୋଗୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନ ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବିତ ହେବନାହିଁ।
ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବା ପାଇଁ ସରଳ ଟିପ୍ସ:
୧. UPI ର ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ାନ୍ତୁ: ଦୋକାନ ବଜାର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାରବାର ପାଇଁ UPI (PhonePe, Google Pay, Paytm) ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ।
୨. ଜରୁରୀକାଳୀନ ନଗଦ: ଘରେ କିମ୍ବା ପକେଟରେ ସାମାନ୍ୟ କିଛି ଜରୁରୀକାଳୀନ ନଗଦ ଟଙ୍କା ଆଗୁଆ ରଖନ୍ତୁ।
୩. କ୍ୟାଶ୍ ରିସାଇକ୍ଲର୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ: ସାଧାରଣ ଏଟିଏମ୍ ବଦଳରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଶାଖା ପାଖରେ ଥିବା କ୍ୟାଶ୍ ରିସାଇକ୍ଲର୍ ମେସିନ୍ (ଯେଉଁଠି ଟଙ୍କା ଜମା ଓ ଉଠାଣ ଉଭୟ ହୁଏ) ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ, ସେଠାରେ ଟଙ୍କା ମିଳିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଧିକ ଥାଏ।
